Aktualności | Dźwięk w procesie. Profesjonalne warsztaty dla muzyków i producentów z Gliwic

Produkcja muzyczna to dziś nie tylko talent i wrażliwość, ale także świadome korzystanie z technologii, narzędzi i przestrzeni dźwięku. Z takiego założenia wychodzi Centrum Kultury Victoria w Gliwicach, które od października realizuje projekt „Dźwięk w Procesie – Edukacja Audio dla Młodych Twórców”. Cykliczne spotkania dla gliwickich producentów i muzyków odbywają się w Tonarium – katowickim Laboratorium Nowych Mediów (ul. Raciborska 50), w jego przestrzeni i online. Aby się zapisać poprzez elektroniczny formularz, należy śledzić profile Fb Tonarium i CKV lub wydarzenia otagowane hasłem #dźwiękwprocesie. Uwaga! Obowiązuje selekcja uczestników.

To pierwszy projekt edukacyjny Centrum Kultury Victoria skoncentrowany na zagadnieniach związanych z muzyką i jej produkcją. – Chcieliśmy zaproponować cykl warsztatów, które w nowoczesny sposób połączą edukację z zakresu nowych technologii z praktyką twórczą w obszarze sztuki dźwiękowej. To odpowiedź na realne zapotrzebowanie ze strony mieszkańców Gliwic na dostęp do nowoczesnych narzędzi, a także okazja do zdobycia nowych kompetencji w zakresie sztuki dźwiękowej – komentuje Paweł Januszewski, dyrektor Centrum Kultury Victoria. 

Spotkania warsztatowe rozpoczęły się w październiku i potrwają do końca lutego 2026 roku. Zostały zaplanowane jako trzydniowe bloki zajęciowe w formule hybrydowej – online i w Tonarium, które jest przestrzenią Laboratorium Nowych Mediów. To jedyne takie miejsce w Polsce dedykowane eksperymentom dźwiękowym, które łączy zaawansowaną technologię analogową i cyfrową, umożliwiając komponowanie, prototypowanie i realizację projektów muzycznych w przestrzeni wielokanałowej. Katowickie Tonarium zainicjowane przez Fundację Soundscape to przestrzeń, w której dźwięk jest formą rozrywki i zarazem polem do naukowych i profesjonalnych eksploracji, dzielenia się wiedzą czy moderowania dyskusji o zagadnieniach dotyczących produkcji muzycznej i realizacji dźwięku. 

– Warsztaty organizowane przez Centrum Kultury Victoria w pełni wykorzystują potencjał Tonarium. A udział mieszkańców Gliwic w tych spotkaniach to inwestycja w rozwój sceny muzycznej w tym mieście i okazja do podniesienia kompetencji tych osób, które chcą zacząć działać na polu sztuki dźwiękowej, np. podczas kolejnych edycji Biennale Gliwice – festiwalu, który odbył się w mieście po raz pierwszy latem tego roku – komentuje Jakub Mokrzysiak, reżyser dźwięku w Laboratorium Nowych Mediów – Tonarium i dyrektor artystyczny Fundacji Soundscape. 

Warsztaty, prowadzone przez uznanych ekspertów, obejmują m.in. zaawansowane techniki miksu dźwięku (Dolby Atmos, systemy ambisoniczne), podstawy syntezy dźwięku z wykorzystaniem syntezatorów modularnych oraz kreatywne podejście do sound designu i konstruowania utworów muzycznych w różnych stylistykach (m.in. industrial, muzyka taneczna). 

Dźwięk w Procesie otworzyła „Dekonstrukcja utworu tanecznego” z Bartkiem Kruczyńskim, jednym z czołowych producentów muzyki elektronicznej i tanecznej w Polsce. Kruczyński skomponował m.in. muzykę do pełnometrażowego dokumentu „Bałtyk” w reżyserii Igi Lis, który premierowo można było zobaczyć w kinach w sierpniu tego roku. Dzięki warsztatom w Tonarium uczestnicy mogli zobaczyć, jak powstają jego utwory – od pierwszego pomysłu, przez aranż i dobór brzmień, po finalny miks. 

Kolejne warsztaty z Gerrietem K. Sharmą, berlińskim kompozytorem, artystą mediów i badaczem praktyk przestrzennych, dotyczyły miksowania w systemach ambisonicznych. Uczestnicy poznali szeroki zakres narzędzi i instrumentów do tworzenia dźwięku przestrzennego, analizując, w jaki sposób ich architektura i sposób pracy wpływają na decyzje artystyczne oraz myślenie kompozycyjne. Z kolei Peter Witkowski – realizator dźwięku, producent i mixer z ponad 20-letnim doświadczeniem w muzyce filmowej, orkiestrowej i komercyjnej (realizator dźwięku w zespole hip-hopowym PROBL3M) – zaprezentował techniki miksowania w środowisku Dolby Atmos. Uczestnicy poznali architekturę systemu, zasady routingu, organizację sesji i workflow wykorzystywany w profesjonalnych studiach. Pracując na przykładach nagrań live, rozpoczęli także pierwsze etapy miksowania materiału w formacie Atmos – w studiu wyposażonym w system odsłuchowy ATC. 

Kalendarz najbliższych spotkań 

W styczniu i lutym muzyków i producentów śledzących profile Tonarium i CKV  czekają  jeszcze warsztaty „Solar Sounders – solarne głośniki DIY”, które poprowadzi multiinstrumentalista, kompozytor i projektant instrumentów Daniel Fishkin. Będzie to projekt łączący dźwięk, elektronikę i energię słoneczną, nastawiony na eksperyment i samodzielne tworzenie. W ramach projektu odbędą się także warsztaty z Michałem „Enzu” Zychem – jednym z najbardziej popularnych polskich realizatorów dźwięku studyjnego, który miksuje niemal całą hip-hopową scenę w Polsce. Enzu poprowadzi w Tonarium warsztaty „Miks stereo w praktyce – masterclass”. Będzie to praktyczne szkolenie dla osób już zajmujących się produkcją muzyczną lub realizacją dźwięku, które chcą udoskonalić jakość swoich miksów stereo. 

Własny cykl warsztatowy poprowadzi też Michel Morales (Sept) – DJ i jedna z najsłynniejszych postaci polskiej sceny techno. Morales zaprezentuje „de/konstrukcję utworu industrialnego”. Pierwsze spotkanie w ramach warsztatów zaplanowano w Kopalni Guido w Zabrzu – pod ziemią uczestnicy zarejestrują dźwięki, które później wykorzystają do nagrania utworu industrialnego. W ramach projektu odbędą się także warsztaty z Michałem Fojcikiem, jednym z najbardziej znanych polskich sound designerów, który zajmuje się postprodukcją dźwięku, montażem i miksowaniem dźwięku dla kina, telewizji, radia, multimediów, teatru, instalacji muzealnych i programów muzycznych. Fojcik prowadzi Sound Mind – nowoczesne studio postprodukcyjne, specjalizujące się w projektowaniu dźwięku, edycji dialogu, nagrywaniu efektów dźwiękowych zarówno w studiu, jak i w terenie, edycji efektów, nagrywaniu foley oraz ADR, a także w miksie przestrzennym w formatach Dolby Atmos, 7.1 i 5.1. Reżyser dźwięku poprowadzi warsztaty o „Kreacji świata dźwięku, czyli o sound designie w praktyce” – uczestnicy zapoznają się z procesem tworzenia pełnego, dźwiękowego świata w filmie. 

Ostatnie warsztaty zaplanowane w ramach projektu organizowanego przez Centrum Kultury Victoria poprowadzi Jakub Mokrzysiak – producent, DJ i realizator dźwięku z ponad piętnastoletnim stażem, aktywnie zaangażowany w rozwój sceny muzycznej na południu kraju. W ramach warsztatów „Podstawy syntezy dźwięku – syntezatory modularne i VCV Rack” pokaże, jak za pomocą oscylatorów, czyli narzędzi generujących napięcie, można tworzyć niemal dowolne brzmienia: od organicznych szumów morza po masywne basy wykorzystywane w muzyce hip-hopowej. Omówi także sposoby kształtowania i obróbki dźwięku oraz narzędzia, które pozwalają urzeczywistnić brzmienia istniejące najpierw tylko w naszej wyobraźni. 

Projekt realizowany przez Centrum Kultury Victoria w Gliwicach pn. „Dźwięk w Procesie – Edukacja Audio dla Młodych Twórców” został sfinansowany przez Unię Europejską NextGenerationEU.

(Fundacja Soundscape/kik)